Badania surowców

     Obecnie producenci kosmetyków zobowiązani są przed wprowadzeniem nowego produktu do przeprowadzenia badań oceniających bezpieczeństwo stosowania oraz właściwości (potwierdzenie deklaracji jakie umieszczają na opakowaniu kosmetyku).

     Badania te mogą być przeprowadzane z udziałem ochotników (in vivo ‒ na żywym organizmie) więcej o tych badaniach możesz przeczytać w czytaj dalej lub na komórkach skóry oraz modelach skóry lub naskórka (badania in vitro). Wiarygodność przeprowadzanych badań zależy nie tylko od wybranej metody a przede wszystkim od odpowiedniej interpretacji wyników uwzględniającej sposób wykonania badania oraz niedoskonałości metody.
     Badania bezpieczeństwa stosowania surowców kosmetycznych mogą być wykonywane tylko w warunkach (nie na zwierzętach) ‒ in vitro, ex vivo (wyizolowane tkanki lub organy zwierzęce) lub in silico (symulacje komputerowe). Wadą tych badań jest brak możliwości testowania interakcji między tkankami i narządami, działania ogólnoustrojowego oraz przewlekłych skutków stosowania. W celu określenia przydatności surowców kosmetycznych (czynnych biologicznie) lub ich mieszanin prowadzi się badania na komórkach skóry. Jeśli nawet przy bardzo niskich stężeniach obserwuje się śmierć komórek sugeruje to niewłaściwe działanie. Metody te służą do określania stężenia w jakim mogą być stosowane tak aby nie były toksyczne (cytotoksyczne, fototoksyczne, podrażniające). Testy in vitro obejmują także badania różnych właściwości surowców w tym składników rozjaśniających (komórki barwnikowe – melanocyty), wyszczuplających (komórki tłuszczowe – adipocyty), przeciwzmarszczkowych a także badań poziomu uszkodzenia DNA po naświetleniu promieniowaniem UV (komórki skóry – fibroblasty, keratynocyty). Modele 3D naskórka i skóry zawierają oprócz gruczołów i naczyń krwionośnych wszystkie kompartmenty (składowe) naturalnego narządu. Są one używane do oceny właściwości drażniących jak i przenikania substancji przez skórę. Po ocenie działania toksycznego oraz funkcji surowców rozpoczyna się kolejny etap badań z użyciem wyizolowanej skóry ludzkiej lub zwierzęcej – ex vivo. Skórę ludzką pobiera się od pacjentów po zabiegach plastycznych i umieszcza w specjalnych naczyniach hodowlanych. Na skórę aplikuje się preparat z badanym surowcem. Po czasie ocenia się poziom syntezy kolagenu, elastyny, integryn (receptory błonowe). Inne badania jak potencjału antyoksydacyjnego, właściwości przeciwdrobnoustrojowych, promieniochronnych wykonuje się bez użycia komórek.
Ostateczne działanie kosmetyku musi być potwierdzone w badaniach aplikacyjnych in vivo czytaj dalej.
1Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/63/UE z dnia 22 września 2010 r. dotyczące ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych
2The SCCS’S Notes of Guidance for the testing of cosmetic substances and their safety evaluation 8th revision, 2012.
3K Gojniczek, A Garncarczyk, A Pytel, In vitro cell culture technology in cosmetology research, 2005.

Przeczytaj także